Blog Post

De beperkte formaliteiten van een maatschap

Johan Adriaens • 6 oktober 2023

De maatschap wordt vaak gebruikt als een eenvoudig controlevehikel boven een beleggingsportefeuille of een vennootschap. Maar aan welke formaliteiten moet u dan voldoen?

De maatschap

De maatschap is een vennootschap zonder rechtspersoonlijkheid, die u onderhands kan oprichten met minstens twee vennoten en met weinig formaliteiten. Een maatschap is een eenvoudig en goedkoop instrument om vooral roerend vermogen met behoud van controle over te dragen naar uw kinderen. U kunt de statuten ‘op maat’ opmaken en zo de controle bij de statutaire zaakvoerders van de maatschap (ouders) leggen. De maatschap is “fiscaal transparant, zodat de fiscus doet alsof de maatschap er niet is.

De maatschap wordt vaak gebruikt om de overdracht van familiale vennootschappen en vastgoedvennootschappen te organiseren. Daarnaast is de maatschap ook populair voor effectenportefeuilles en een verzameling van bv. kunst, oldtimers, enz.


De oprichting

De maatschap wordt onderhands opgericht via statuten op maat. U moet daarna een bankrekening openen op naam van de maatschap en de maatschap inschrijven in de kruispuntbank voor ondernemingen en het UBO-register. Voor de opmaak van een maatschap “op maat” met al de formaliteiten rekent ons kantoor een forfaitair bedrag aan van 2.500 à 3.000 euro + btw.


Jaarlijkse AV

De vennoten van de maatschap moeten elk jaar een algemene vergadering houden zoals voorzien in de statuten. Hiervan worden dan notulen (een verslag) opgemaakt. Bij de oprichting van de maatschap vraagt u best een model aan uw of vermogensplanner die de oprichting deed, zodat u dat elk jaar zelf kan doen.


Vereenvoudigde boekhouding…?

Als u vennootschap een omzet heeft van niet meer dan 500.000 euro, zoals de meeste maatschappen, volstaat een vereenvoudigde boekhouding. U beschikt eigenlijk automatisch over deze gegevens via de bankoverzichten en rekeninguittreksels. Wie in private of personal banking zit met de maatschap krijgt doorgans elk jaar op 31 december een totaaloverzicht van het jaar met alle transacties dat de boekhouding is. Heeft de maatschap portefeuilles bij meerder banken, dan moet u die in principe tot één geheel verwerken bv. via een spreadsheet. Heeft u een maatschap waarin enkel een (vastgoed)vennootschap zit , dan is de boekhouding van de onderliggende vennootschap voldoende eventueel samen de rekeninguittreksels van de maatschap als die er is (bv. bij dividenduitkering). U moet dit 10 jaar bewaren, maar moet niet gepubliceerd. 


…of dubbele boekhouding?

Zodra een maatschap een omzet van meer dan € 500.000 behaalt, moet ze een dubbele boekhouding voeren. Het begrip omzet wordt gedefinieerd als “het bedrag van de andere dan niet-recurrente ontvangsten”. De Commissie voor Boekhoudkundige Normen (CBN) heeft in een advies een poging gedaan om hieromtrent meer duidelijkheid te brengen. Hieruit zou blijken dat een maatschap die een beleggingsportefeuille heeft daarvoor niet alleen moet kijken naar de intresten en dividenden, maar ook naar de effecten die verkocht worden. Maar echt duidelijk is dat advies niet en het is ook maar een interpretatie van de wet.


Inventaris

Daarnaast moet u jaarlijks een inventaris maken wat een overzicht is van de activa en passiva. Ook dat krijgt u bij een beleggingsportefeuille automatisch van de bank of volstaat de balans van de onderliggende vennootschap. Gaat het om bv. een kunstcollectie dan volstaat een exelsheetje en/of foto’s


Bevestiging UBO

Bij de oprichting van de maatschap moeten de uiteindelijke begunstigden in het UBO-register worden opgenomen. Dit moet gewoon elk jaar bevestigd worden door een zaakvoerder en eventueel aangepast worden als er wijzigingen zouden zijn.


De oprichting van een maatschap kost all-in ongeveer 3.000 euro en is een eenmalige kost. De jaarlijkse formaliteiten stellen doorgaans weinig voor omdat ofwel de boekhouding en inventaris automatisch wordt aangeleverd door uw bankier ofwel door uw accountant die de onderliggende vennootschap doet.

Recente artikels

Kies de juiste methode bij de inbreng-schenking of zgn. “bierroute”!
door Johan Adriaens 28 maart 2025
Stilaan raakt de inbreng-schenking, ook bierroute genoemd, ingeburgerd. Maar welke variant gebruikt u best en waarom? En speelt hier nu ook de termijn van 5 jaar i.p.v. 3 jaar?
De maatschap als “superaandeelhoudersovereenkomt” boven uw BV of NV?
door Johan Adriaens 21 maart 2025
De maatschap is ook een heel interessant instrument als een soort super-aandeelhoudersovereenkomst voor exploitatie- en vastgoedvennootschappen. Hoe werkt dat juist?
door Johan Adriaens 12 september 2024
Naast de bank en handgift is de zgn. onrechtstreekse schenking meer en meer een gebruikte techniek. Dat kan zonder notaris én zonder schenkbelasting te betalen… 
door Johan Adriaens 11 september 2024
Volgens een studie van de UHasselt presteren familiebedrijven die door de kinderen gekocht werden, later beter dan bedrijven die geschonken werden. Maar hoe wordt dat een haalbare kaart voor uw kinderen? 
door Johan Adriaens 1 september 2024
Soms wordt beweerd dat een maatschap als controlevehikel overbodig wordt boven uw familiale- of vastgoedvennootschap, als u de statuten voldoende op maat uitwerkt. Maar is dat wel altijd het geval en in welke situaties heeft de maatschap zeker nog een meerwaarde? 
door Johan Adriaens 2 oktober 2023
Nu de Nederlandse notaris fiscaal geen voordeel meer oplevert, duikt de zgn. “bierroute” op om roerende goederen te schenken zonder schenkbelasting. Wat houdt die bierroute juist in? 
Toon meer
Share by: